Kwart bedrijven heeft niets vastgelegd over wie betaalt als autonome AI de fout ingaat
Amsterdam
– Autonome
AI-systemen nemen in steeds meer organisaties zelfstandig beslissingen,
maar veel bedrijven blijken juridisch nauwelijks voorbereid op de
gevolgen als het misgaat. Een kwart (24%) van de bedrijven heeft helemaal
niets vastgelegd over waar de verantwoordelijkheid ligt wanneer het
misgaat. Ruim driekwart (77%) van de organisaties heeft überhaupt geen
idee wie verantwoordelijk is wanneer autonome AI, zoals een ERP-systeem,
schade veroorzaakt. Dit blijkt uit onderzoek van Dynamic People onder 317
IT- en businessbeslissers binnen middelgrote en grote organisaties in
Nederland.
Voorbereid op papier, kwetsbaar in de praktijk
Hoewel de juridische onduidelijkheid groot is, denkt een meerderheid van
de organisaties toch goed voorbereid te zijn. Bijna zes op de tien
respondenten (59%) zegt dat de eigen organisatie juridisch klaar is voor
de inzet van autonome AI-systemen. Toch blijkt dat in de praktijk minder
te zijn. Naast de 24 procent die niets heeft vastgelegd over
aansprakelijkheid, geeft slechts een derde (36%) aan dit gedeeltelijk te
hebben vastgelegd.
Verantwoordelijk voor financiële schade
Bij financiële schade veroorzaakt door een autonoom AI-systeem verwachten
organisaties vooral dat de verantwoordelijkheid intern wordt gedragen.
Bijna een derde (29%) wijst de IT-afdeling aan als primair
verantwoordelijke partij, gevolgd door de organisatie zelf (22%) en de
manager die eindverantwoordelijk is voor het proces (21%). De
softwareleverancier wordt als laatste genoemd met 19 procent.
Jan-Douwe Jilderda, CEO bij Dynamic People: “Veel organisaties hebben het
gevoel dat ze klaar zijn voor autonome AI, maar zodra je vraagt naar wie
verantwoordelijk is als het systeem schade veroorzaakt, blijft het
opvallend stil. Autonome AI verschuift besluitvorming steeds verder
richting software, terwijl governance, aansprakelijkheid en toezicht vaak
nog niet zijn ingericht. Organisaties moeten nu duidelijke afspraken
maken over verantwoordelijkheid voordat deze systemen op grote schaal
zelfstandig gaan handelen. Anders ontstaat er onduidelijkheid op het
moment dat er snel gehandeld moet worden.”
---
Noot voor de redactie:
Over het onderzoek
Dit onderzoek is uitgevoerd als kwantitatief online onderzoek in opdracht
van Dynamic People. De doelgroep bestaat uit beslissingsbevoegden op het
gebied van IT-, ERP- en CRM-oplossingen en/of financiële beslissingen
binnen organisaties met 50 FTE of meer, actief in zakelijke
dienstverlening, groothandel en distributie, financiële dienstverlening
of commodity trade. In totaal zijn 317 respondenten ondervraagd. Het
veldwerk is uitgevoerd door Markteffect in de periode van 24 februari tot
en met 9 maart 2026.