Technologie kan een cruciale rol spelen in het terugdringen van milieu ­impact

Volgens onderzoek van TNO en Accenture is de IT-sector verantwoordelijk voor zo’n 4% van de mondiale broeikas­gas­uitstoot. In Nederland wordt de link gelegd tussen digitale transformatie en duurzame ambities: door infrastructuren te moderniseren en bedrijfsprocessen te optimaliseren, kunnen organisaties hun milieu ­impact terugdringen.

Zo beschouwt een meerderheid van Nederlandse bedrijven digitalisering en elektrificatie als belangrijke middelen om duurzamer te worden. Het blijkt dat 78% digitalisering en 77% elektrificatie ziet als ‘bewezen’ manieren om energie­consumptie en CO2-uitstoot te verlagen.

Daarnaast is voor veel organisaties de inzet van artificiële intelligentie (AI) in opkomst—niet alleen voor efficiency, maar ook in het kader van duurzaamheid. AI heeft zowel kansen als risico’s op het gebied van milieu: het kan processen optimaliseren, maar de energie ­intensiteit en infrastructuur­impact zijn niet te onderschatten.

De huidige stand van zaken in Nederland

Ondanks de potentie blijkt dat technologie nog relatief schaars wordt ingezet voor duurzame doelstellingen binnen organisaties. Zo liet onderzoek van Kyndryl en Microsoft zien dat slechts 16% van de Nederlandse organisaties aangeeft technologie daadwerkelijk te gebruiken om hun milieu-impact te verlagen.

Verder geldt dat hoewel 40% van de organisaties duurzaamheids­doelen rapporteert, slechts 7% data benut voor strategische planning in dat kader. AI wordt vaak gebruikt voor historische data ­analyse (84%), maar slechts 18% gelooft in de significante impact van AI voor duurzaamheid en nog minder gebruiken het voorspellend.

Dit betekent dat veel organisaties wel erkennen dat duurzaamheid belangrijk is — meer dan de helft (52%) gaf aan hun duurzaamheids­doelen in het afgelopen jaar aangescherpt te hebben.

Belangrijkste uitdagingen

Er zijn verschillende obstakels die tech/IT en duurzaamheid in Nederland belemmeren:

• Meten van emissies en data­kwaliteit: Voor veel IT-systemen ontbreekt betrouwbare data over energie­gebruik en CO2-uitstoot van digitale infrastructuren. TNO/Accenture wijzen uit dat emissies vaak onzichtbaar of ondoorzichtig zijn.
• Complexiteit van technologieën: Volgens een artikel van Deloitte is de technologische markt voor duurzaamheid nog volop in ontwikkeling, en bedrijven zijn vaak niet voorbereid op de complexiteit van het combineren van ESG-data, mensen, processen en technologie.
• Infrastructuur en talent: Volgens Equinix blijkt dat 60% van de IT-leiders in Nederland twijfelt of de digitale infrastructuur klaar is voor de eisen van AI-technologie — met implicaties voor duurzaamheid, want AI vraagt veel rekenkracht en energie.
• Van intentie naar actie: Hoewel veel bedrijven duurzaamheid als prioriteit zien, blijft de stap naar concrete implementatie vaak uit. De kloof tussen ‘willen’ en ‘doen’ is nog groot.

Kansen en strategieën voor de toekomst

Er liggen duidelijke kansen voor tech en IT in Nederland om duurzaamheid te bevorderen, bijvoorbeeld door de businesscase te koppelen aan milieu­vriendelijke initiatieven; TNO en Accenture benadrukken dat duurzame IT niet alleen goed is voor het milieu, maar ook kan leiden tot kostenbesparingen door energie­ efficiëntie en een langere levensduur van hardware, een betere reputatie en concurrentievoordeel.

Daarnaast kan het gebruik van AI en data organisaties helpen bij scenarioanalyse, risicomanagement en procesoptimalisatie, waardoor meer rendement uit duurzaamheidsinitiatieven wordt gehaald. Samenwerking in de keten is eveneens belangrijk, omdat een groot deel van de CO2-voetafdruk van IT voortkomt uit leveranciers en klanten, waardoor partners en ketenactoren actief betrokken moeten worden.

Duurzame kansen voor organisaties

In Nederland worden technologie en IT steeds vaker ingezet als motor voor duurzaamheid, maar de reis is nog volop in beweging. Hoewel de intenties sterk zijn, blijkt uit onderzoek dat het daadwerkelijke gebruik van technologie voor milieu ­impact­reductie relatief beperkt is. De uitdaging ligt in het meten van impact, het integreren van data en processen, en het omzetten van intentie naar daadkracht.

Tegelijkertijd liggen er grote kansen: organisaties die duurzaamheid serieus integreren in hun IT-strategie kunnen niet alleen bijdragen aan een groenere wereld, maar ook profiteren van efficiëntie, innovatie en een betere marktpositie. Voor de Nederlandse tech- en IT-sector geldt: dit is hét moment om duurzaamheid te omarmen — niet als bijzaak, maar als kernonderdeel van de digitale transformatie.