UTRECHT, 20130806 --
Het grootste archief van Nederlandse persberichten, Nieuwsbank.nl, is sinds 6 augustus 2013 alleen nog voor betalende abonnees in zijn geheel toegankelijk. De dreiging van auteursrechtenclaims dwingen het bedrijf een nieuwe koers te varen. Anonieme bezoekers zullen op de website alleen nog persberichten kunnen zien waarvoor de afzender heeft betaald. Voor betalende abonnees die persberichten ontvangen via email, RSS of de Telpress NewsSlider, verandert er niks. De ingreep past in de ontwikkeling van Nieuwsbank van persberichtenboer naar sociaal nieuwsmedium.
"De nadruk komt nog meer op kwaliteit, in plaats van kwantiteit", zegt hoofdredacteur Jan Halkes. Niet langer zullen alleen maar persberichten worden getoond. Achter de schermen wordt hard gewerkt aan een nieuwe website waar nog dit najaar persvoorlichters, journalisten en publiek alle stadia van een nieuwsontwikkeling kunnen meemaken: Van tip, gerucht en persbericht tot onafhankelijk journalistiek eindproduct. "Meemaken" in de dubbele betekenis van 'erbij zijn' en er 'zelf aan meewerken'. Maar ook in de betekenis van 'mede mogelijk maken'. De eerste stappen op deze weg zijn al te zien op
http://www.nieuwsbank.org.
Auteursrecht
De nieuwe koers is indirect een gevolg van de harde lijn die dagbladen zijn gaan volgen bij de handhaving van hun auteursrecht. Onlangs vorderden Trouw, het Nederlands Dagblad en Wegener Media via hun intermediair
Auxen een schadeloosstelling van 1800 euro voor in totaal 5 berichten uit hun bladen die op de Nieuwsbank website werden teruggevonden. Het ging om berichten die door de Nieuwsbankrobot gevonden waren tussen de persberichten van onder meer een politiek partij en een semi-overheidsorgaan.
"Op een totaal van 2 miljoen persberichten is 5 onbedoelde auteursrechtenschendingen natuurlijk geen groot aantal", meent Halkes, "en het bewijst alleen maar dat wij er altijd op gebrand zijn geweest geen roofbouw te plegen op journalistieke producten. Journalisten zijn immers onze beste klanten."
Om herhaling van deze onbedoelde auteursrechtenschendingen te voorkomen, heeft Nieuwsbank 1500 website-eigenaren om een verklaring gevraagd geen auteursrechtelijk beschermd materiaal tussen de persberichten te plaatsen. Tot haar grote opluchting blijkt bijna 50 procent van de respondenten bereid deze vrijwaringsverklaring af te geven plus een bijdrage in de administratiekosten. Jan Halkes: "Dit heeft ons gesterkt in de overtuiging dat er nog steeds behoefte is aan een centrale plek vanwaaruit persberichten kunnen worden opgevraagd en verspreid. Alleen zullen nu veel meer gebruikers moeten betalen om volledige toegang tot deze plek te hebben." Alleen de ingelogde betalende gebruiker krijgt als vanouds toegang tot alle persberichten die de robot verzamelt, rond de duizend berichten per dag.
Crowdfunden
De vorig jaar al ingezette ontwikkeling naar het crowdfunden van onafhankelijke journalistiek op basis van persberichten, krijgt met deze nieuwe koers meer gewicht. De persberichten waarvan de publicatie door persvoorlichters is betaald, zullen beter opvallen en daardoor ook eerder aanleiding zijn voor een pitch op
http://nieuwsbank.org/nieuwsbank-pitches/ waar journalisten en publiek de ontwikkeling van persbericht naar onafhankelijk journalistiek nieuws mede mogelijk kunnen maken.