(Wenen, 2 mei 2006) - Wat de Nederlandse overheid achterwege laat hebben de gemeente Wenen en de deelstaat Kärnten in Oostenrijk wél laten doen: een epidemiologisch onderzoek naar het welzijn van de bevolking en de straling van zendmasten. Er blijkt een sterke relatie te bestaan tussen onder andere hoofdpijn en de elektromagnetische milieuvervuiling.
Hoewel de World Health Organisation zulk onderzoek heeft aanbevolen, wordt het nog nauwelijks uitgevoerd. De enkele epidemiologische onderzoeken die zijn gedaan wijzen alle in dezelfde richting: zendmasten voor mobiele telefonie hebben negatieve gevolgen voor de gezondheid. Tot nog toe legde de Nederlandse Gezondheidsraad zulke onderzoeken naast zich neer, met als argument dat zij niet in een peer-reviewed wetenschappelijk tijdschrift zijn gepubliceerd. De resultaten van het Oostenrijkse onderzoek echter staan in het Journal of Occupational and Environmental Medicine, het officiële tijdschrift van het American College of Occupational and Environmental Medicine (ACOEM). Het gaat om degelijk wetenschappelijk onderzoek, dat de toets der kritiek kan doorstaan.
Hoofdpijn
De onderzoekers hebben de bevolking rond tien zendmasten voor GSM 900 mobiele telefonie onderzocht. De bewoners vulden vragenlijsten in en deden cognitieve tests. Daarna werd de dichtheid van de milieuvervuiling door straling in hun slaapkamers gemeten. Net als bij het provocatie-onderzoek van TNO in 2003 kon de hypothese, dat de straling geen effecten heeft, niet worden bevestigd. Met andere woorden: er bestaat een relatie tussen het welzijn en de dichtheid van de elektromagnetische velden. Hoofdpijn vertoonde de sterkste relatie met de straling. Bij de cognitieve testen steeg de waarnemingssnelheid en daalde de nauwkeurigheid van uitgevoerde taken significant. Koude handen en voeten kwamen vaker voor bij een hogere stralingsdichtheid, evenals concentratieproblemen. Slaapstoornissen namen ook toe, maar niet significant.
Correctie
Het bijzondere van dit onderzoek is dat de resultaten zijn gecorrigeerd voor andere factoren zoals verkeerslawaai, fijn stof, het regelmatige gebruik van een mobiele telefoon en subjectieve oorzaken zoals angst voor zendmasten en bezorgdheid over de gezondheid. De meeste deelnemers aan het onderzoek zeiden geen angst voor zendmasten te hebben en zich geen zorgen te maken over hun gezondheid. Desondanks blijkt duidelijk uit de resultaten dat de symptomen heviger zijn naarmate de dichtheid van de straling toeneemt. Zonder correctie voor andere factoren stegen de slaapstoornissen ook significant. Dat betekent, dat de slaapstoornissen mogelijk door de elektromagnetische velden worden veroorzaakt.
Syndroom
Het onderzoek werd uitgevoerd door het Instituut voor Milieuhygiëne van de Universiteit van Wenen. Er werden drie gemiddelde vermogensdichtheden van de elektromagnetische velden onderscheiden: 40, 230 en 1300 mikroWatt/m2. Dat zijn dichtheden die mijlenver beneden de grenswaarden liggen, die door de Nederlandse Gezondheidsraad worden aanbevolen. Van de straling bleek 73 procent afkomstig van de zendmasten. Voor de cognitieve tests maakte correctie voor subjectieve en andere factoren geen verschil. De symptomen die de bewoners noemden, horen bij het 'microwave syndrome' zoals het eerder is beschreven. De onderzoekers geven aan, dat nog niet bekend is op welke manier de elektromagnetische straling het welzijn en de cognitieve functies beïnvloedt.
Informatie over dit artikel:
fransp@dds.nlBronnen:
Subjective symptoms, sleeping problems and cognitive performance in subjects living near mobile phone base stations. H.P. Hutter, H. Moshammer, P. Wallner, M. Kundi. Occup. Environ. Med. 2006, 63, 307-313. DOI: 10.1136/oem.2005.020784.