Nieuwegein, 21 juni 2005 – Nederlandse organisaties oriënteren zich slechts in beperkte mate op de toekomst en zetten toekomstdenken bovendien niet om in doelgerichte actie en evaluatie. Dit blijkt uit een onafhankelijk onderzoek door Ordina in samenwerking met het Instituut Media en Representatie van de Universiteit Utrecht, uitgevoerd door Labora Service Management.
Ordina ondervroeg 113 managers van Nederlandse organisaties over het belang dat ze hechten aan toekomstdenken, de manier waarop ze dat in hun organisatie toepassen en evalueren. Uit het onderzoek komen onder andere de volgende opvallende resultaten naar voren:
- 40% van de Nederlandse organisaties oriënteert zich onvoldoende op de toekomst;
- Slechts de helft van de organisaties heeft voordeel bij toekomstoriëntatie;
- Men kijkt niet verder dan een paar jaar vooruit;
- Externe partijen worden nauwelijks betrokken bij toekomstoriëntatie.
Nederlandse organisaties oriënteren zich maar mondjesmaat op de toekomst
Nederlandse organisaties vinden toekomstoriëntatie belangrijk; negen op de tien managers geeft aan dat anticiperen op de toekomst essentieel is voor de eigen organisatie. Uit de analyse van het omgaan met toekomstoriëntatie, waarbij gekeken werd naar de verhoudingen tussen interesse, toekomstdenken, acties en evaluatie, bleek echter dat 40% procent van de Nederlandse organisaties onvoldoende toekomstoriëntatie heeft. Dit percentage wordt voornamelijk veroorzaakt door het feit dat organisaties tekort schieten in interesse en evaluatie. Binnen nog geen derde van de organisaties is de toekomstoriëntatie binnen de hele organisatie bekend en maar 60% van de organisaties deelt toekomstbeelden met klanten. “Organisaties betreden door dit gebrek aan draagvlak, zowel intern als extern, onvoorbereid het toekomstlandschap”, aldus Bosma, management consultant bij Ordina en auteur van het boek 2020, Een hel(s)e onderneming. Binnen organisaties die toekomstdenken actief toepassen is scenariodenken* de populairste methode (toegepast binnen 90,5% van de organisaties), gevolgd door trendextrapolatie** en roadmapping***, met respectievelijk 75,8% en 57,9%.
Slechts de helft van de organisaties ondervindt directe voordelen van toekomstoriëntatie
De waargenomen voordelen van toekomstoriëntatie blijken tegen te vallen; slechts 53,5% van de ondervraagden zegt concurrentievoordeel te behalen door een oriëntatie op de toekomst. Aangezien negen op de tien managers het belang ervan onderstrepen lijkt het vooralsnog niet succesvol toegepast. “In het onderzoek zien we dat de evaluatiefase in het proces van toekomstoriëntatie dikwijls wordt overgeslagen, terwijl dit essentieel is voor het meten van het succes”, aldus Tony Bosma. “Tevens wordt er te weinig buiten de eigen branches gekeken en teveel van binnenuit de organisatie en branchegrenzen blijken onoverkoombare barrières terwijl juist het doorbreken daarvan tot vernieuwende inzichten leidt en dus concurrentievoordeel.”
Ver vooruit kijken is niet populair
Bijna 20% van de Nederlandse organisaties kijkt niet verder dan drie jaar vooruit en 41,7% houdt het op drie tot vijf jaar. Slechts een beperkte groep van 5,3% van de organisaties weet de blik te richten op een periode van 15 jaar vooruit. “Het jaar 2020 blijkt een brug te ver te zijn, terwijl juist het nadenken over een langere tijdsperiode zorgt voor echt creatieve en vernieuwende toekomstbeelden. Het vervolgens terugvertalen naar actuele kansen blijkt veelal ondoenlijk. Hierin lijkt de Nederlandse manager onvoldoende creatief”, aldus Bosma.
Organisaties negeren partners, aandeelhouders en klanten bij toekomstoriëntatie
Het onderzoek wijst uit dat toekomstdenken duidelijk intern gericht is en zich bij het merendeel van de organisaties met name op topmanagementniveau afspeelt. 95,8% van de respondenten bevestigt de betrokkenheid van die groep. Opvallend genoeg worden aandeelhouders (slechts in 31,6% van de organisaties) en partners (38,9%) bijzonder weinig betrokken bij het toepassen van toekomstoriëntatie. Ook laat een kwart van de organisaties klanten volledig buiten beschouwing. Bosma: “Toch zijn externe partijen en klanten in het bijzonder van onschatbare waarde wanneer het gaat om een voortdurende ontwikkeling van visie en strategie. Op die manier kunnen organisaties ervoor zorgen dat de toekomst een elementair onderdeel van hun bedrijfsvoering vormt en zo blijvend concurrentievoordeel halen, ook in 2020.”
*Scenariodenken: Bij deze vorm van toekomststudie worden verschillende scenario’s voor de toekomst naast elkaar ontwikkeld.
**Trendextrapolatie: huidige trends worden naar de toekomst doorgetrokken. Hierdoor wordt er een directe relatie tussen de ontwikkelingen in het heden en de toekomst gelegd.
***Roadmapping: het maken van een strategisch plan om nieuwe producten te ontwikkelen.
BERICHT VOOR DE REDACTIE
Over 2020 Een hel(se) onderneming
Aan het onderzoek ligt het boek 2020; een Hel(s)e onderneming, Bepaal je eigen toekomst ten grondslag. Dit boek beschrijft een mogelijke wereld in 2020 en de belangrijkste trends richting 2020. Het is een prikkelend scenario wat de Nederlandse manager aanzet tot grensverleggend denken en hedendaagse besluiten in een ander perspectief te bezien. Tevens biedt het handvatten om in de hedendaagse praktijk organisaties gereed te maken voor de toekomst. De auteurs Tony Bosma (1973) en Maurits van Wijland (1969) zijn beiden management consultant. Zij werken vanuit hun marketingervaring en technische achtergrond aan toepassingen van nieuwe technologie binnen organisaties. Tevens houden beiden veelvuldig lezingen en workshops. Voor meer informatie over het boek 2020; Een hel(s)e onderneming, zie www.extendlimits.nl.
Over Ordina
Ordina is een van de grootste beursgenoteerde dienstverleners in de Nederlandse markt voor Informatie en Communicatie Technologie en management consultancy. Ordina profileert zich nadrukkelijk als partner van de klant. Met onderscheidende business proposities en superieure vakkennis wil Ordina waarde toevoegen aan de business van klanten. Ordina is cross industry actief op de gebieden Management & Business Consulting, System Development & Integration, Application Management en Business Process Outsourcing. Kennis en kunde voor branche specifieke oplossingen zijn geconcentreerd in de sectoren Finance, Public, Trade,Transport & Industry (TTI) en Energy, Telecom & Media (ETM). Ordina is opgericht in 1973 en telt ruim 3.600 medewerkers. Het aandeel Ordina N.V. is genoteerd aan de Euronext Amsterdam.
Voor het volledige onderzoeksrapport of een interview kunt u contact opnemen met:
Ingrid van den Nieuwenhof van LEWIS Communicatie BV
Tel: +31 (0)40 235 46 00
E-mail: ingridv@lewispr.com