Heemstede, 7 oktober 2003. Voor mensen met psychische problemen wil de regering komen tot het ‘tijdig verstrekken van juiste hulp, zodat mensen niet onnodig in de gespecialiseerde GGZ komen of verstoken blijven van hulp, dat betekent de zorgketen, in het bijzonder de eerstelijn, versterken’ (zie begroting 2004).
Hiermee continueert de regering het kamerbreed onderschreven beleid tot versterking van de eerstelijns geestelijke gezondheidszorg (GGZ). Om dit beleid te effectueren en te begeleiden heeft het Ministerie van VWS in 1999 de Stuurgroep Tussen de Lijnen - bestaande uit cliënten/patiënten, aanbieders en financiers in de GGZ - ingesteld.
Het is noodzakelijk om het beleid niet alleen in woorden, maar ook in financieel opzicht te continueren. Uit de rijksbegroting blijkt dat niet.
Daarmee moet worden gevreesd voor het voortbestaan van de Stuurgroep en voor de integratie en implementatie van succesvolle experimentele projecten die leiden tot meer samenwerking, deskundigheid en een efficiënte vraaggerichte zorg. Hierdoor zullen lopende injecties geen structurele inbedding opleveren en zal genoemd overheidsbeleid mislukken.
Samenwerking voorkomt onnodige verwijzingen van mensen met psychische problemen
Het Nivel verwacht dat de huidige maatregelen gericht op meer samenwerking binnen en tussen de lijnen van de GGZ en meer deskundigheid in de eerstelijn ‘zullen leiden tot minder verwijzingen naar de gespecialiseerde GGZ. Het aantal verwijzingen van de huisarts naar de eerstelijnspsycholoog en Algemeen Maatschappelijk Werk zal toenemen’ (2003). Zie ook: ‘Samenwerking remt instroom GGZ: 42% minder inschrijvingen in Den Haag’ (Medisch Contact, nr. 37-2003).
Om de resultaten van de huidige maatregelen te kunnen borgen vraagt het Ministerie van VWS de Stuurgroep om in 2004 met een advies over de mogelijkheden van een ‘structurele inbedding’ van de diverse maatregelen per 2006 te komen. De werkzaamheden van de Stuurgroep en de diverse experimentele projecten (Consultatieregeling, Diaboloproject, kwaliteitsprojecten van de eerstelijns partijen en het programma Korte Lijnen) zullen de komende twee jaar met de huidige budgetten moeten kunnen doorgaan om tot integratie van de projecten te komen en de door VWS zelf gewenste implementatie en borging van resultaten te kunnen realiseren. Zonder het via de Stuurgroep verzekerde commitment zullen de gezamenlijke inspanningen van alle partijen verwateren en de lopende injecties geen structurele inbedding opleveren.
Continueren beleid; dan ook continueren van budgetten
De leden van de Stuurgroep willen het enthousiasme en de mede door hen zelf geschapen ‘kansrijke structuur’ (conclusie Nivel/KPMG) vasthouden. Zij vormen de basis voor de resultaten op gebied van meer samenwerking, kwaliteit en efficiency binnen en tussen de lijnen van de GGZ. Met als belangrijke effecten: verminderde werkdruk voor de huisarts; meer samenhang, samenwerking en kwaliteit binnen de GGZ, wat zich vertaalt in een efficiënte vraaggerichte zorg, zowel op het terrein van de cure als de care.
Om het Ministerie te kunnen adviseren en om implementatie en borging te kunnen blijven regisseren, zal de Stuurgroep uiteraard wel moeten kunnen blijven functioneren. Uit de begroting blijkt dat niet. Om die reden heeft de voorzitter van de Stuurgroep, de heer F.J.M. König, arts, namens de leden van de Stuurgroep een brief geschreven aan Minister Hoogervorst en de Vaste Kamercommissie voor VWS met het verzoek om in het belang van voornoemd regeringsvoornemen de continuering van de huidige budgetten voor Stuurgroep en projecten voor nog minimaal twee jaar vast te leggen.
Voor informatie over dit persbericht kunt u contact opnemen met Jaap Buitink, secretaris van de Stuurgroep Tussen de Lijnen; Tel. 023 5472955 / 06 22529630 – E-mail: jbuitink@cistron.nl
Bijlage: toelichting.
De Stuurgroep Tussen de Lijnen
Minister Borst van Volksgezondheid Welzijn en Sport stelde in 1999 de ‘Stuurgroep Tussen de Lijnen’ in voor de sector geestelijke gezondheidszorg (GGZ). Zij formuleerde als doelstelling voor deze Stuurgroep om ‘door middel van afspraken tussen de betrokken partijen te komen tot een samenhangend GGZ-zorgaanbod in en tussen de eerste- en tweedelijns GGZ’. Belangrijk motief voor de minister was en is dat meer samenhang tussen de lijnen van de GGZ haar beleidsstreven ondersteunt: versterking van de eerstelijns GGZ – huisarts, Algemeen Maatschappelijk Werk en eerstelijnspsycholoog - en ontlasting van de tweedelijns, gespecialiseerde GGZ.
Bovendien maakt de minister partijen medeverantwoordelijk in het proces tot modernisering van de GGZ.
De Minister: ‘De Stuurgroep adviseert VWS bij de verdere vormgeving van het beleid inzake de versterking van de eerste lijn. Ook volgt zij ontwikkelingen in het veld en rapporteert zij daarover naar haar verschillende achterbannen’ (brief van de Minister van VWS d.d. 25 oktober 1999).
Samenstelling Stuurgroep Tussen de Lijnen:
Cliënten:
- Nederlandse Patiënten Consumenten Federatie (NPCF)
Eerstelijns GGZ:
- Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV)
- Landelijke Vereniging van Eerstelijnspsychologen (LVE)
- Maatschappelijk Ondernemers Groep (MOgroep, voorheen VOG) voor het AMW
- Landelijke Vereniging van Gezondheidscentra (LVG)
Gespecialiseerde GGZ
- GGZ-Nederland
- Federatie Verpleegkunde in de GGZ (FVGGZ)
- Nederlandse Vereniging van Vrijgevestigde Psychotherapeuten (NVVP)
- Nederlandse Vereniging van vrijgevestigde Psychiaters (NVvP)
Financiers
- Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG);
- Zorgverzekeraars Nederland (ZN)
Waarnemers
- Ministerie van VWS
- Landelijk coördinator van het Diaboloproject
- Het Steunpunt Tussen de Lijnen (NIVEL en Trimbos-instituut)
Onafhankelijke voorzitter en secretaris
- Voorzitter: Dhr. F.J.M. König, arts
- Secretaris: Dhr. J.A. Buitink, senior beleidsadviseur.
Maatregelen ter versterking eerstelijns GGZ
Onder regie van het Ministerie van VWS zijn – als uitwerking van de Beleidsvisie GGZ – door de diverse partijen maatregelen genomen om tot een daadwerkelijke versterking van de eerstelijns GGZ en een betere afstemming tussen de lijnen te komen. De Stuurgroep Tussen de Lijnen bewaakt de voortgang en kwaliteit van deze maatregelen. Hieronder de meest essentiële maatregelen gericht op de verbetering van de samenwerking en deskundigheid:
- Consultatieregeling met als doelstelling een versterking van de opvangmogelijkheden binnen de eerstelijn door middel van consultatie van de tweedelijn naar de eerstelijn, met landelijke stimulering en begeleiding van het Steunpunt Tussen de Lijnen;
- verbetering kwaliteit in de eerstelijn: kwaliteitsprogramma’s voor de drie eerstelijnsdisciplines, t.w. huisartsen, AMW en ELP, inclusief het gezamenlijk project Korte Lijnen (gericht op de verbetering van de onderlinge samenwerking in de eerstelijns GGZ);
- Diaboloproject: het initiëren, ondersteunen en faciliteren van lokale innovatieve samenwerkingsinitiatieven op het terrein van de eerste en tweedelijns GGZ, op maat en naar behoefte van patiëntengroepen en beroepsbeoefenaren.
Voor meer informatie: zie bijlage en zie www.nivel.nl onder ‘feiten en cijfers gezondheidszorg’ en ‘eerstelijns GGZ’.
Voor meer informatie over maatregelen ter versterking van de eerstelijns GGZ, zie ook: www.diabolo-project.nl - www.nizw.nl/kortelijnen - http://ggz.artsennet.nl - www.lve.nl - www.amw-vangnet.nl - www.buitinkbeleidsadvies.nl