Rotterdam, 11 november 2014 – Tijdens de pre-conferentie van Dé Onderwijsdagen 2014 heeft SURF een rapport over de effecten van digitaal toetsen overhandigd aan Ron Minnée, directeur Hoger Onderwijs en Studiefinanciering, ministerie van OCW. Minnée benadrukt in het effectrapport het belang van kwaliteit: “Op basis van toetsen nemen hogeronderwijsinstellingen beslissingen over hun studenten. De kwaliteit van toetsen mag daarom niet ter discussie staan. Het programma Toetsing en Toetsgestuurd Leren maakt duidelijk dat ICT op verschillende aspecten de kwaliteit van het toetsproces kan verbeteren. Ik vind dit een waardevolle aanvulling op de adviezen voor externe validatie van de Commissie Bruijn.”
Uit het onderzoek blijkt dat digitaal toetsen veelbelovend is voor studiesucces van studenten, op termijn de werkdruk van de docent kan verlagen en de kwaliteit van toetsen verbetert. Het innovatieprogramma Toetsing en Toetsgestuurd Leren is door SURF uitgevoerd in opdracht van het ministerie van OCW. In verschillende projecten werkten hogeronderwijsinstellingen samen aan het ontwikkelen, testen en implementeren van diverse vormen van digitaal toetsen in het hoger onderwijs.
Samenwerking
Toetsdeskundige Desirée Joosten ten Brinke beaamde in de afsluitende paneldiscussie onder leiding van Frénk van der Linde, dat de kwaliteit van een toets allesbepalend is: “Ik vertrouw liever op een dobbelsteen dan op de uitkomst van een ondermaatse toets.” Om de kwaliteit van toetsen te verhogen is het essentieel met collega’s – liefst over opleidingen heen - samen te werken, aldus Joosten. Petra van Lange, instituutsdirecteur van de Hogeschool Rotterdam heeft in de afgelopen jaren gezien dat digitalisering als katalysator werkt voor samenwerking tussen hogescholen: “Digitalisering maakt de weg vrij maakt naar grote, gezamenlijke toetsbanken.” Zij put daarbij uit de ervaringen in het SURF-project Toets- en vragenbank Bedrijfsadministratie en Bedrijfseconomie, waarin vijf hogescholen samenwerken aan een vragenbank. Deze samenwerking bevalt goed en wordt na de projectperiode voortgezet.
Nieuwe dynamiek
Het innovatieprogramma Toetsing en Toetsgestuurd Leren is in opdracht van het ministerie van OCW in 2010 gestart en loopt door tot 2015. Veertig instellingen werkten samen aan achttien innovatieprojecten met een looptijd van minimaal twee jaar, zeven kleinere projecten en zeven experimenten met toetssoftware in de cloud. Zo’n 30.000 docenten, studenten en projectleiders uit instellingen zijn daarbij betrokken geweest. “Dat brengt een hele nieuwe dynamiek op gang: docenten discussiëren met elkaar over wat goede toetsitems zijn. Ik ben ervan overtuigd dat zo’n instellingsoverstijgende dialoog grote impact heeft op de kwaliteit van toetsen. Dankzij de praktische kennis uit het programma Toetsing en Toetsgestuurd Leren kunnen die domeinen waar nog niet wordt samengewerkt een vliegende start maken”, aldus Huug de Deugd, lid college van bestuur Hogeschool Inholland, in het effectrapport.
Rijkere vraagvormen
De projecten tonen aan dat de kwaliteit van toetsen verbetert, door toetsitems gezamenlijk te ontwikkelen en te gebruiken. Het leidt tot grotere hoeveelheden toetsresultaten, waardoor psychometrische analyses mogelijk zijn en de kwaliteit van itembanken toeneemt. Digitaal toetsen maakt het mogelijk andere, rijkere vraagvormen in te zetten waardoor toetsen beter aansluiten op de beroepspraktijk. Digitale afname zorgt er bovendien voor dat toetsen betrouwbaar worden uitgevoerd, toetsvragen objectief worden gecorrigeerd en de resultaten sneller beschikbaar zijn.
Verhoging studiesucces en verlaging werkdruk
De meeste projecten die zich richtten op de verhoging van het studiesucces laten een positief effect zien. Op basis van de uitgevoerde effectmetingen en evaluaties is het aannemelijk dat de inzet van digitaal toetsen bijdraagt aan de leerprestaties. Gezien de beperkte looptijd en omvang van de projecten is nader onderzoek nodig voor onderbouwing hiervan. In de meeste projecten is tijdens het uitvoeren van de projecten nog geen werkdrukvermindering voor docenten vastgesteld. Bij de invoering van digitale toetsen is veel tijd en aandacht nodig voor het ontwikkelen en reviewen van toetsitems (met als voordeel dat de kwaliteit ervan toeneemt) en docenten hebben tijd nodig om vertrouwd te raken met de software. Op basis van de ervaringen in de projecten verwachten betrokkenen dat op langere termijn, als docenten eenmaal kunnen beschikken over goed gevulde itembanken, de tijdsinvestering minder wordt en dan wellicht wel leidt tot werkdrukverlaging. Het nakijken van digitale toetsen kost aanzienlijk minder tijd en het verwerken en analyseren van de resultaten kan sneller en efficiënter plaatsvinden dan bij papieren toetsen.
----
Bijschrift foto 1: Ron Minnée neemt het effectrapport in ontvangst van Christien Bok, programmamanager ICT en Onderwijs van SURF
Bijschrift foto 2: Vijf hogescholen bekrachtigen samenwerking aan itembank.
Over SURF
SURF is een samenwerkingsverband van het hoger onderwijs en onderzoek waarin de Nederlandse universiteiten, hogescholen, universitair medische centra en onderzoeksinstellingen gezamenlijk investeren in ICT-innovatie. SURF brengt ICT-professionals samen binnen netwerken en samenwerkingsprojecten voor kennisdeling rond ICT-innovatie. Door innovaties tegen aantrekkelijke voorwaarden beschikbaar te maken en verbinding tussen technologie en mensen mogelijk te maken, zorgt SURF dat de mogelijkheden die ICT biedt optimaal kunnen worden benut. www.surf.nl
SURF
Maryse Laseroms
T: 030-2346600
maryse.laseroms(at)surf.nl
Whizpr
Tessa Weber/Marjan Schrader
T: 0317-410483
surf(at)whizpr.nl