Delft – Maar liefst 78 procent van de Nederlandse accountantskantoren maakt al gebruik van AI-toepassingen. Toch weet de helft (49%) niet goed hoe ze het maximale uit AI kunnen halen voor hun bedrijfsvoering. Ook bij e-facturatie blijft potentieel liggen: één op de vijf (18%) kantoren ondersteunt klanten hier helemaal niet bij. Terwijl juist het gebruik hiervan kantoren in staat stelt om van uitvoerder door te groeien naar proactief adviseur. Dit blijkt uit de
MKB Barometer, een onderzoek van softwareontwikkelaar
Exact onder ruim 1.700 Nederlandse mkb-ondernemers.
Compliance en controle blijven achter
AI heeft bij de meeste kantoren een voet tussen de deur, maar breed gebruik vertaalt zich niet automatisch in brede toepassing. Tekstcreatie en communicatie (37%) en analyse en advies (32%) voeren de boventoon. Slechts een kwart (24%) zet AI in op het gebied van compliance en controle, traditioneel het hart van het accountantsvak. Precies het domein met de hoogste toegevoegde waarde blijft daarmee onbenut. Dit betekent niet dat kantoren terughoudend zijn in hun digitale ambities: bij zeven op de tien (68%) kantoren heeft automatisering prioriteit, bij 71 procent is daarvoor ook voldoende budget beschikbaar. Toch geeft twee op de vijf (41%) aan dat het lastig is om op technologische veranderingen in te spelen.
E-facturatie nog niet overal ingezet
Ondanks de ambities geeft slechts 36 procent van de kantoren voorlichting over de voordelen van e-facturatie aan klanten. Juist e-facturatie zorgt er namelijk voor dat financiële data automatisch en in realtime beschikbaar is. Op die basis kunnen technologie en AI vervolgens voortbouwen: afwijkingen signaleren, risico's opsporen en onderbouwd advies geven over de bedrijfsvoering van klanten. Toch zien kantoren e-facturatie nog nauwelijks als strategische troef. Op de vraag hoe zij zich onderscheiden van concurrenten, antwoordt slechts veertien procent e-facturatie en 24 procent datagedreven advies.
Uitdagingen stapelen zich op
Kantoren moeten meer doen met minder mensen, en juist daar kunnen AI en e-facturatie het verschil maken. De grootste uitdagingen liggen dit jaar bij het bijhouden van wet- en regelgeving (43%), het voldoen aan de proactieve adviesrol die klanten verwachten (36%) en het terugdringen van handmatig administratief werk (36%).
Wilco Kraaij, Expert Accountancy software bij Exact, laat weten: “Als AI alleen wordt ingezet voor ondersteunende taken, blijft de echte waarde onbenut. En die waarde staat of valt met je data. E-facturatie zorgt voor een gestructureerde, realtime datastroom, en dat is precies het fundament waarop AI kan bouwen. Nu kantoren steeds meer moeten doen met steeds minder mensen, telt elke gewonnen minuut. Strengere wet- en regelgeving bijhouden, voldoen aan de adviesrol die klanten verwachten en tegelijk het handwerk terugdringen. Juist in compliance en controle zit dan de kans om met minder uren meer waarde te leveren. Dat vraagt ook om een fundamenteel andere kijk op hoe kantoren hun dienstverlening en verdienmodel inrichten. Waar je vroeger keek naar de return on investment, draait het bij AI om de return on AI: niet wat een uur kost, maar wat de inzet van AI oplevert aan scherpere analyses, betere beslissingen en sterkere klantrelaties.”
---
Over het onderzoek
Het Exact MKB Barometeronderzoek is een onafhankelijk onderzoek naar de staat van het mkb in Nederland. Het biedt inzicht in de belangrijkste uitdagingen en ontwikkelingen voor mkb-bedrijven, onder andere op het gebied van ondernemerschap, financiën en de inzet van nieuwe technologieën. De meest recente editie van het onderzoek werd uitgevoerd in het eerste kwartaal van 2026 door onderzoeksbureau Markteffect, met deelname van ruim 1.700 respondenten. Naast een overkoepelend mkb-rapport, zijn er sectorspecifieke inzichten beschikbaar voor de sectoren handel, productie, zakelijke dienstverlening, horeca, bouw en accountancy. Meer informatie:
www.exact.com/nl/mkb-barometer.