Nieuwe cijfers laten zien dat Nederland minder
circulair plastic produceert. In mei 2026 publiceerde Plastics Europe een nieuw rapport met data over 2024. Recyclers, plasticproducenten,
verpakkingsbedrijven en beleidsmakers in heel Europa krijgen ermee te maken. De
oorzaak ligt vooral bij hoge kosten, goedkope import en goedkoop nieuw plastic
uit fossiele grondstoffen. Daardoor staat de recycling van plastic onder druk
op het moment dat klimaatdoelen juist meer hergebruik vragen.
Nederlandse recyclingcapaciteit neemt sneller af dan verwacht
De Nederlandse capaciteit voor recycling van plastic nam
in 2024 met 2,9 procent af, nadat eerder al een daling van 5 procent was
gemeld. Daardoor kan minder plasticafval binnen de eigen grenzen worden
verwerkt. De totale Nederlandse plasticproductie daalde in twee jaar met 14,4
procent naar 5,3 miljoen ton. Het binnenlandse plasticverbruik steeg juist met
4 procent naar 2.032 kiloton. De inzameling en sortering kwamen uit op 1.093
kiloton. Van dat ingezamelde afval werd 37 procent gerecycled, goed voor 405
kiloton. Daarnaast ging 62,7 procent naar verbranding, wat neerkomt op 685
kiloton. Nederland scoort daarmee nog hoog binnen Europa, maar de onderliggende
trend verslechtert.
Goedkoop nieuw plastic zet circulaire ambities onder druk
De recycling van plastic heeft last van prijsdruk. Nieuw
plastic uit fossiele grondstoffen is in veel gevallen goedkoper dan gerecycled
materiaal. Volgens Plastics Europe hangt dat samen met hoge energieprijzen,
grondstofkosten, emissiekosten en internationale handel. Voor bedrijven die
verpakkingen inkopen, maakt dat materiaalkeuze ingewikkelder. Bedrijven laten dus
ook sneller nieuw plastic tassen bedrukken dan gerecycled materiaal, terwijl het juist andersom zou
moeten zijn. Als nieuw plastic goedkoper is, neemt de prikkel om gerecycled
materiaal te gebruiken af. Dat remt investeringen in kunststofrecycling en
maakt de markt een stuk minder stabiel.
Europese concurrentiepositie van recyclers verslechtert verder
Niet alleen Nederland staat onder druk. In heel Europa
groeit de productie van circulair plastic veel trager dan voorheen. De jaarlijkse
groei ging terug van 13,6 procent in 2022 naar 1,2 procent in 2024. Wereldwijd
nam de groei juist toe, van 5 procent naar 7,7 procent. Europa produceerde in
2024 in totaal 8,7 miljoen ton circulair plastic. Dat was 15,8 procent van de
totale productie. Die positie komt deels door een daling van fossiele
plasticproductie met 8,3 procent naar 43,3 miljoen ton. Daarnaast wordt 19
procent van de Europese vraag naar circulair plastic via import ingevuld. Ook
wordt 12,4 procent van het ingezamelde Europese plasticafval buiten Europa
gerecycled.
Klimaatdoelen raken uit zicht door dalende recyclingcijfers
De dalende cijfers maken Europese klimaatdoelen
moeilijker haalbaar. Rob Ingram, voorzitter van Plastics Europe en CEO van
Ineos Olefins & Polymers Europe, zegt: “Tenzij we deze zeer schadelijke
trend keren, zal Europa haar klimaatambities niet kunnen waarmaken.” De
recycling van plastic moet groeien om minder afhankelijk te worden van fossiele
grondstoffen. In Nederland laat de verpakkingssector een gemengd beeld zien.
Van 569 kiloton plastic verpakkingsafval werd in 2024 55,4 procent gerecycled.
De rest, 44,6 procent, werd verbrand. Gescheiden inzameling maakt dus een groot
verschil. Van gescheiden ingezameld verpakkingsafval werd 70,6 procent
gerecycled. Bij niet gescheiden afval was dat maar 14 procent.
Industrie roept overheid op tot strengere maatregelen
De industrie wil beleid dat recycling van plastic
financieel aantrekkelijker maakt. Plastics Europe noemt maatregelen op Europees
en nationaal niveau nodig. Het gaat onder meer om eerlijke handel, betere
marktomstandigheden en meer vraag naar circulair plastic. Drea Berghorst,
directeur van Plastics Europe Nederland, waarschuwt dat export van gesorteerd
afval en import van gerecyclede materialen de industriële basis verzwakken. Zij
noemt plasticafval “een waardevolle grondstof”. Volgens de sector moet Europa
meer van die grondstof zelf verwerken. Dat kan de afhankelijkheid van invoer
beperken.