AMSTERDAM, 3 DECEMBER 2002 – Worstelend om door één van de moeilijkste economische klimaten aller tijden heen te komen, worden CEO’s van ondernemingen uit de telecom-, media- en technologie-industrie geconfronteerd met een grootschalige ‘herstart’ van hun industrie. Veel ondernemingen zullen hierdoor de aansluiting verliezen. Dit concluderen Ernst & Young en Cap Gemini Ernst & Young op basis van diepte-interviews met 85 CEO’s van wereldwijd opererende telecom-, media- en technologie-ondernemingen, waaronder verschillende uit Nederland.
Deze interviews, aangevuld met eigen onderzoek, zijn samengebracht in het rapport ‘Industry Re-Boot: Choosing Your Path to Profitable Growth’. Dit is het vierde rapport uit een serie. “Ondanks de sombere vooruitzichten zijn er voldoende groeimogelijkheden voor ondernemingen die ingrijpende beslissingen durven te nemen en hun aandacht richten op de juiste klanten en de juiste business-modellen, concludeert drs. Frank van den Ende, voorzitter van de marktgroep Technology, Communications & Entertainment (TCE) van Ernst & Young. “Het rapport karakteriseert de hedendaagse ontwikkelingen in de telecom-, media- en technologie (TMT)-industrie dan ook als een herstart. Een herstart die gekenmerkt wordt door herijking en herstructureringen.”
Uit de interviews blijkt dat CEO’s moeite hebben hun visie op de ‘connected society’ om te zetten in beleid en dat uit te voeren. Een visie waarin wereldomspannende, ‘end-to-end’- en hogesnelheidsnetwerken nieuwe ‘business-modellen’ mogelijk maken die zorgen voor snelle marktgroei en voor verregaande integratie tussen verschillende industrieën.
CEO’s geloven echter nog steeds in deze visie, ondanks massale inkrimpingen waarbij de marktwaarde van telecom- en technologieondernemingen tussen maart 2000 en september 2002 daalde met zo’n 7,6 biljard dollar. Vermindering van hoge schulden-lasten en financiële instabiliteit zijn nu de meest belangrijke thema’s voor CEO’s. Maar ook wet- en regelgeving door de overheid en groeiende concurrentie staan naast zaken als grote onzekerheid en twijfel over het voortbestaan van ondernemingen, het inbedden van nieuwe technologie en het kiezen van de juiste strategie momenteel hoog op de agenda van CEO’s.
“CEO’s worden uitgedaagd de kansen van de ‘connected society’ te blijven grijpen, maar tegelijkertijd afscheid te nemen van de overdaad van de afgelopen jaren”, aldus Van den Ende. “Herstel van de groei zal dan ook niet alléén afhankelijk zijn van een economische ommekeer. Ondernemingen zullen strak moeten sturen op hun financiële situatie, hun business-modellen en hun benadering van de markt.”
Volgens de ondervraagde CEO’s zullen ondernemingen een aantal thema’s moeten oppakken om te groeien voorbij de huidige herstartfase. Dat zijn onder andere:
- Herstel van financiële stabiliteit en vertrouwen door vermindering van schuldenlast en verbetering van corporate governance;
- Klanten beter begrijpen en bedienen door het identificeren van hun belangrijkste behoeften en het aanbrengen van een adequate klantsegmentering van hún belangrijkste klanten en markten;
- Bouwen van een kosteneffectieve organisatie om voor transformatie en productiviteits-verbeteringen te zorgen zonder te blijven hangen in ontslagrondes en kostenreducties;
- Zorgen voor operationele excellentie.
Overvloed versus realiteit
Forse toenames in uitgaven en investeringen werden de afgelopen jaren toegestaan door te vertrouwen op hoge groeiverwachtingen, onder andere door toegenomen mobiele telefonie, groei in pc-verkopen en gestegen internetgebruik. Desondanks bleef de adoptie van vele nieuwe technologieën achter op de verwachtingen. Bijvoorbeeld, de penetratie van breedbandaansluitingen was in Europa slechts 40 procent van de eerder door de industrie gestelde prognoses. Op het gebied van e-commerce was de situatie zelfs nog dramatischer, een tekort van zo’n 95 procent op de verwachtingen voor 2002. Mobiele diensten, die in Europa tussen 1997 en 2000 met zo’n 40 procent groeiden, lieten tussen 2000 en 2002 een groei van slechts 17 procent zien.
Voor mediaondernemingen is de situatie minder dramatisch en zijn de vooruitzichten voor een sneller herstel aanzienlijk beter. Over 2001 presteerde de mediasector echter onder het gemiddelde, onder andere door een daling van de wereldwijde advertentie-inkomsten met zo’n vijf procent. Desondanks is herstel in zicht en voor de Verenigde Staten wordt zelfs een groei verwacht die sneller zal gaan dan die van de markt. Een aanzienlijke consolidatie heeft in de afgelopen tien jaar plaatsgehad in de internationale mediasector, een trend die volgens het rapport zal doorgaan nu grote ondernemingen mogelijkheden tot diversificatie van hun productaanbod en schaalvergroting onderzoeken.
Het is echter niet te verwachten dat deze consolidatieslag zich zal uitstrekken naar de technologie- en telecomsectoren, zoals in de voorgaande jaren. De beweging naar digitalisering van content en interactieve media heeft zich langzamer ontwikkeld dan verwacht. Dit is voor een deel te wijten aan bezorgdheid van de industrie over piraterij en bescherming van intellectueel eigendom. Toch zal de implementatie van breedband tot in de woonkamer deze trends blijven aanjagen in de komende jaren.
Inzicht in de mogelijkheden
Meer dan zestig procent van de ondervraagde CEO’s verwacht meer groei te zullen realiseren op klantniveau dan door het winnen van marktaandeel. En terwijl aanbieders van aanpalende technologie het steeds moeilijker krijgen groei te realiseren door zich te blijven richten op telecommunicatieaanbieders, ontstaan er volop andere groeisegmenten. Consumenten, MKB-ondernemingen en overheidsorganisaties bieden grote mogelijkheden voor ondernemingen die effectief kunnen inspringen op hun specifieke behoeften, aldus de CEO’s. Zo ging in 2001 zo’n 4,9 procent uit de portemonnee van de Amerikaanse consument op aan telecommunicatie en technologie tegenover zo’n 2,7 procent in 1997. De aanhoudende vraag naar mobiele toepassingen en breedbandtoegang zal dat aandeel naar alle waarschijnlijkheid doen toenemen.
Binnen de overheid zullen naar verwachting de technologie- en telecomuitgaven groeien van 8,8 procent in 2000 naar 9,8 procent in 2002 en naar 11,3 procent in 2005. Aanleiding hiervoor is de noodzaak voor verbeteringen binnen defensie, beveiliging en e-commerce.
“Veel sectoren van de wereldeconomie zullen aanzienlijk meer investeren in technologie, producten en diensten die in het teken van de ‘connected society’ staan”, aldus Van den Ende. “De echte uitdaging ligt echter in het enerzijds begrijpen van de wensen van de klant en anderzijds om strategieën, business-modellen, producten en diensten veel beter in lijn te brengen met de klantsegmentering die moet worden aangebracht. De onderne-mingen die in staat zijn dat te bewerkstelligen en tevens te zorgen voor financiële stabiliteit zullen als winnaars uit de strijd komen.”
Noot voor de redactie
Voor meer informatie over het onderzoek of een interview met Frank van den Ende:
Sterk Werk Communicatie
Harry Scholte, senior consultant
Tel: 010-4567849 of 0650 237979
e-mail: harry.scholte@sterkwerk.nl
Ernst & Young
Toby Ellson, woordvoerder
Tel: (0)6 2908 47 62
e-mail: toby.ellson@ey.nl